De wastafel is het onderdeel van de badkamer dat het vaakst wordt gebruikt en het minst wordt verdacht bij een lekkage. Iedereen denkt eerst aan de douche. Toch lekken wastafels regelmatig. Omdat de lekkende onderdelen meestal in een badmeubel of achter een voorzetwand zitten, blijft het lang onopgemerkt. Het water druppelt op de bodem van het meubel, trekt in het spaanplaat, of loopt langs de afvoerbuis de muur in. U merkt het pas als de kastbodem opzwelt, er een muffe geur ontstaat of er een vochtplek in het plafond eronder verschijnt.
Op deze pagina leest u welke onderdelen van een wastafel kunnen lekken, hoe u het onderscheid maakt tussen een afvoerlek en een lek in de toevoer, hoe we een wastafellekkage onderzoeken en hoe u het voorkomt.
De onderdelen van een wastafel
Een wastafel lijkt eenvoudig, maar bestaat uit een reeks verbindingen die allemaal waterdicht moeten zijn:
- De waste: de afvoerplug in de bodem van de wastafel, met een afdichtingsring aan de bovenkant en een moer aan de onderkant. Bij een wastafel met overloop heeft de waste een zijopening waar het overloopkanaal op aansluit.
- De overloop: een opening bovenin de wastafel die via een kanaal in het keramiek naar de waste loopt.
- De sifon: de stankafsluiter onder de waste, met meerdere moeren en ringen. Er zijn buissifons, bekersifons en ruimtebesparende platte sifons.
- De muuraansluiting: de verbinding tussen de sifon en de afvoerleiding in de muur, vaak met een rozet en een rubberen of kunststof afdichting.
- De kraan: met een voet op de wastafel of het werkblad, een pakking eronder en een bevestigingsmoer.
- De toevoer: twee flexibele slangen van de kraan naar de stopkranen of hoekstopkranen aan de muur, en daarachter de leidingen in de wand.
- De kitvoeg: tussen de wastafel of het werkblad en de tegelwand.
Afvoerlek of toevoerlek?
Het belangrijkste onderscheid is of het water uit de afvoer of uit de toevoer komt.
Een afvoerlek treedt alleen op als er water door de afvoer stroomt: bij handen wassen, tandenpoetsen, het leeg laten lopen van een volle wastafel. Tussendoor droogt het op. De bekende boosdoeners zijn een losgelopen sifonmoer, een verdroogde ring, een verschoven muuraansluiting en een lekkende waste of overloop.
Een toevoerlek treedt continu op, omdat de slangen en stopkranen onder druk staan. Ook 's nachts, als niemand de wastafel gebruikt, druppelt het. Flexibele slangen worden met de jaren poreus, vooral bij een knik; wartelmoeren lopen los; stopkranen die jaren niet zijn bediend, gaan lekken als ze worden dichtgedraaid.
Dit onderscheid is eenvoudig te maken met de watermetertest en de papiertest die hieronder staan.
Signalen van een lekkende wastafel
| Signaal | Mogelijke oorzaak |
|---|---|
| Opgezwollen of verkleurde bodem in het badmeubel | Langdurig druppelende sifon, slang of stopkraan |
| Nat bij de sifon na gebruik | Sifonmoer, ring of muuraansluiting |
| Nat onder de waste na een volle wastafel | Waste of overloopaansluiting |
| Druppels aan de slangen, ook zonder gebruik | Flexibele slang, wartel of stopkraan |
| Water rond de kraanvoet op het blad | Pakking onder de kraan, water loopt langs het kraangat naar beneden |
| Vochtplek in de muur achter de wastafel | Muuraansluiting van de afvoer of lekkende leiding in de wand |
| Vochtplek in het plafond eronder | Afvoer in de vloer, of water dat langs de afvoerbuis wegloopt |
| Muffe of rioollucht uit het meubel | Lekkende of droogstaande sifon |
Zelf de lekkage vinden met de papiertest
- Maak het badmeubel leeg en droog alle verbindingen, slangen en de bodem goed af.
- Leg droog keukenpapier onder de sifon, de waste, de muuraansluiting, de slangen en de stopkranen.
- Wacht een kwartier zonder de wastafel te gebruiken. Nat papier onder de slangen of stopkranen betekent een toevoerlek.
- Laat de kraan een paar minuten lopen met de afvoer open. Nat papier onder de sifon of de muuraansluiting wijst op een afvoerlek.
- Vul de wastafel tot de overloop en laat hem in één keer leeglopen. Nat papier onder de waste of de overloop wijst op een lek daar.
- Kijk naar de kraanvoet. Druppelt er water langs het kraangat naar beneden, dan is de pakking onder de kraan versleten.
Vindt u niets, maar is er wel schade, dan kan het lek achter de wand of in de vloer zitten. Dan is onderzoek nodig.
Hoe we een lekkende wastafel onderzoeken
- Watermetertest om een lek in de toevoer of in de leiding in de wand uit te sluiten.
- Visuele inspectie van alle verbindingen, met aandacht voor kalk- en roestsporen.
- Kleurstoftest op de afvoer, met de wastafel gevuld en in één keer geleegd, om vast te stellen of het water in het plafond eronder uit de wastafelafvoer komt. Zie kleurstoftest.
- Vochtmeting van de wand achter de wastafel en het plafond eronder. Zie vochtmeting.
- Endoscopie in de afvoer of achter de voorzetwand, als de muuraansluiting niet zichtbaar is. Zie endoscopie.
- Druktest op de toevoerleidingen, als de watermeter doorloopt en de slangen droog zijn. Zie druktest.
Wastafelmeubel, zwevend meubel en fontein
Wastafelmeubel
Bij een wastafelmeubel zitten sifon en slangen in het meubel, vaak achter lades die om de sifon heen zijn gebouwd. Een druppelende sifon valt pas op als de onderste lade of de bodem nat is. De lades moeten eruit om goed te kunnen kijken.
Zwevend meubel met platte sifon
Ruimtebesparende platte sifons en sifons die in de wand verdwijnen, hebben meer verbindingen en minder ruimte. Ze zijn gevoeliger voor een verkeerde montage.
Opzetkom op een blad
Bij een opzetwaskom op een werkblad loopt de afvoer door het blad. Water dat langs de waste of de kraan naar beneden sijpelt, trekt in het blad, vooral bij een houten of composiet blad.
Fonteintje
Het fonteintje in het toilet heeft dezelfde onderdelen in een kleinere uitvoering. De ruimte is krap en de sifon zit soms achter een kastje of in een voorzetwand. Een lekkende fonteinkraan of slang komt veel voor, en omdat het toilet vaak boven de meterkast of hal ligt, verschijnt de schade daar.
Lekkage langs de afvoerbuis de muur in
Een bijzonder verraderlijke lekkage is die bij de muuraansluiting. De sifon wordt in de afvoerleiding in de muur gestoken, met een rubberen of kunststof afdichting. Als die afdichting verschuift of verdroogt, lekt er bij elk gebruik een beetje water langs de buitenkant van de afvoerbuis de muur in. In de kast is dan niets te zien. Het water loopt achter de tegels naar beneden en komt als een vochtplek in de muur, de vloer of het plafond eronder tevoorschijn. Omdat de sifon droog lijkt, wordt de wastafel vaak niet verdacht. Een kleurstoftest bewijst het.
Herstel
- Sifon: nieuwe ringen of een nieuwe sifon, handvast aangedraaid.
- Waste of overloop: de waste demonteren, de oude afdichting verwijderen en met een nieuwe afdichting terugplaatsen.
- Muuraansluiting: een nieuwe afdichting of een nieuw aansluitstuk, zodat de sifon waterdicht in de afvoer zit.
- Flexibele slangen: vervangen, zonder knik en zonder spanning gemonteerd.
- Stopkranen: vervangen als ze lekken of vastzitten.
- Kraanvoet: nieuwe pakking onder de kraan.
- Beschadigd meubel: een opgezwollen bodem kan vaak afzonderlijk worden vervangen; bij ernstige schade het hele onderkastje.
Praktijkvoorbeeld: een vochtplek in de meterkast
In een tussenwoning verschijnt een vochtplek aan het plafond van de meterkast, onder het toilet op de verdieping. Iedereen verdenkt het toilet. De watermeter staat stil, het toilet geeft bij een kleurstoftest geen reactie. Dan testen we het fonteintje naast het toilet. Na een paar keer vullen en leeg laten lopen verschijnt gekleurd water in de meterkast. De sifon van de fontein is droog, maar de aansluiting op de afvoer in de voorzetwand lekt: de rubberen afdichting is uit de afvoerbuis geschoven. Via de opening onder het fonteintje wordt de aansluiting opnieuw gemaakt. De voorzetwand blijft dicht.
Dubbele wastafel en lange afvoeren
Bij een dubbele wastafel of een lang wastafelmeubel worden twee afvoeren vaak samengevoegd tot één aansluiting op de muur. Dat betekent extra verbindingen en soms een horizontale afvoer met weinig afschot achter het meubel. Een verbinding die net niet goed zit, lekt dan alleen als beide wastafels tegelijk of kort na elkaar worden gebruikt. Ook een te lange, vlak liggende afvoer kan water laten staan, wat verbindingen extra belast en geur geeft. Bij een lekkage bij een dubbele wastafel testen we daarom elke wastafel apart en daarna samen.
Wastafel in een appartement
In appartementen is de wastafelafvoer vaak aangesloten op dezelfde standleiding als de afvoeren van de buren boven en onder. Een vochtplek bij de benedenburen onder uw wastafel kan dus uit uw afvoer komen, maar ook uit de standleiding. Een kleurstoftest in uw wastafel maakt duidelijk of het water uit uw aansluiting komt. Zie lekkage bij de buren.
De kitvoeg langs de wastafel
Tussen de achterrand van de wastafel of het werkblad en de tegelwand zit een kitvoeg. Spatwater van het handen wassen en tandenpoetsen loopt daar tegenaan. Als de kit loslaat, loopt dat water achter het meubel langs de wand naar beneden. De schade lijkt dan op een lek in de sifon, maar de sifon is droog. Controleer de kit met een nagel en vervang hem als hij loslaat, na goed reinigen en drogen van de voeg. Let ook op de kitrand rond een opzetkom en rond het kraangat in een werkblad: ook daar kan water langs naar beneden lopen en in het blad of meubel trekken, zonder dat er iets met de afvoer mis is.
Voorkomen
- Kijk een paar keer per jaar in het badmeubel, met een zaklamp, naar vocht of kalksporen rond de sifon en slangen.
- Zet de sifon na het schoonmaken handvast terug en controleer of de ringen goed zitten.
- Vervang flexibele slangen preventief na een aantal jaren of bij roest aan het omhulsel.
- Draai stopkranen een keer per jaar dicht en open, zodat ze niet vastzitten.
- Gebruik geen agressieve ontstoppingsmiddelen; ze tasten ringen en afdichtingen aan.
- Leg een vochtbestendige mat of lekbak in het badmeubel, zodat een druppel direct opvalt.
Kosten en verzekering
Het onderzoek naar een lekkende wastafel valt meestal binnen onze standaard sanitaire inspectie. Zie kosten sanitaire inspectie. Waterschade door een plotseling geknapte slang valt vaak onder de opstalverzekering; schade aan het badmeubel en spullen soms onder de inboedelverzekering. Een langzaam druppelende sifon wordt vaak als onderhoud gezien. Controleer uw polisvoorwaarden.
Onderzoek aanvragen
We onderzoeken lekkende wastafels en fonteintjes in Huizen en heel Het Gooi. Bel 085 004 7224 of vul het contactformulier in. We nemen dan zo snel mogelijk, binnen onze openingstijden, contact met u op. Lees ook badkamer lekkage, kranen en mengkranen en afvoer lekkage.